Kaş’ta 5112 kaçak yapı için yıkım ihalesi!

Yusuf Yavuz Antalya’nın Kaş ilçesinde yıllardır çözülemeyen kaçak yapı sorunu bir kez daha gündemde.  Kaçak yapılarla ilgili her yıl toplu bir yıkım ihalesi ilan ediliyor ancak bir süre sonra ya ihale iptal ediliyor, ya da ‘katılan olmadığı’ gerekçesiyle ihale sonuçsuz kalıyor.  HER ÜÇ KİŞİYE BİR KAÇAK YAPI  Nüfusu 63 bin olan Kaş ilçesinin genelinde binlerce kaçak yapı olduğu biliniyor. İhaleye konu olan sayı belediye tarafından tutanakla tespit edilenler. Gerçek rakamın 20 bine yakın olduğu öne sürülüyor. Bu sayı nüfusa oranladığında ortaya çarpıcı bir sonuç çıkıyor: Neredeyse ilçede her üç kişiye bir kaçak yapı düşüyor.  PLANLI YA DA PLANSIZ: KAŞ’TA HER YOL BETONA ÇIKIYOR Kaş’ın birçok mahallesinde hala imar planı yok. Geçmişte hazırlanan Çevre Düzeni Planları, korunan alanlara yönelik yapılaşma baskısı oluşturacağı gerekçesiyle yargı yoluyla iptal edilmişti. Sahil kesimlerinde bulunan imar rantı yüksek alanların, bütüncül planlama anlayışından uzak bir şekilde imar iznine konu edilmesi kaygı yaratıyor. Kaş’ın doğal ve kültürel mirası, turizim için vazgeçilmez değerleri barındırıyor. Ancak betonlaşma bu turizm cazibesini yok eden etkenlerden biri olarak görülüyor. Konunun diğer tarafında ise yargı yoluyla iptal edilen imar planlarını gerekçe göstererek, kaçak yapılaşmanın sorumluluğunu yoğun yapılaşma öngören planları yargıya taşıyan STK meslek odalarına yıkma gayreti var.  PLANSIZLIK YENİ SORUNLAR DOĞURUYOR Kaş’taki kaçak yapılaşmanın bu kadar yoğun olması, Pandemi döneminde sosyal mesafeli tatile yönelik taleplerin artmasına da bağlanıyor. Otel ve pansiyonculuktan villa turizmine evrilen tatil modeli, binlerce İskânsız tatil villası oluşmasına neden oldu. Şimdilerde turizim belgesi alamayan bu binlerce villa için siyasiler başta olmak üzere bölgedeki işletmeciler çözüm arıyor.  PARA CEZALARI YENİ PAZAR YARATMIŞ  Kaçak ve plansız yapılaşma konusunda denetim ve yaptırım zafiyeti olduğuna yönelik eleştirilerde gündemde. Bu konuda hem İçişleri Bakanlığı, hem de Sayıştay’ın Kaş Belediyesine yönelik uyarıları var. Kaçak ve imara aykırı yapılaşma ile ilgili yerel yönetim tarafından uygulanan idari para cezalarının iptaline yönelik açılan davalar, ilçede avukatlar arasında küçük bir “kaçak yapı davaları pazarı” yaratmış. Açılan iptal davalarında İdare Mahkemeleri tarafından verilen iptal kararları, azımsanmayacak ölçüde.  BÜYÜKŞEHİR YASASI İLE BİRLİKTE ARTTI Kaçak yapılaşma furyası, 2012’de çıkarılan Büyükşehir Yasası sonrasında adım adım arttı. 2016’dan sonra ise yükselişe geçti, Pandemi döneminde patlama yaptı. Kaçak yapılaşma ve imar rantı, bölgedeki siyasetin de en önemli belirleyicilerinden biri olarak görülüyor.  BU KEZ İHALE YAPILABİLECEK Mİ? Kaş Belediyesi’nin kaçak yapılarla ilgili 5 Mayıs’ta yapacağı yıkım ihalesinin bu yılki akibetinin ne olacağı merak ediliyor. Ancak kaçak, kuralsız, kimliksiz ve plansız yapılaşmanın yarattığı sonuçların ağırlığı tüm çarpıklığı ile ortada duruyor. Korunan olanlar, zeytinlikler, tarım alanları, SİT alanları dâhil olmak üzere; deniz kıyısından dağ köylerine ilçe coğrafyasını kuşatan betonlaşma baskısı geleceğini tehdit ediyor.  Bunun yanında kimi örneklerde yolu ve alt yapısı dahi olmayan tepelere ve yamaçlara inşa edilen kaçak binalar, insan yaşamını da riske atacak boyutta.