VIII. Henry denildiğinde aklımıza genellikle altı kez evlenen ve eşlerini öldürten bir kral gelir. Oysa biraz yakından bakınca hikâye bundan çok daha ilginçtir. Çünkü bazen bir insanın tutkusu yalnızca kendi hayatını değil, farkında olmadan bir ülkenin tarihini de değiştirir. Henry’nin ilk eşi Aragonlu Catherine’di. İspanyol, Katolik, son derece dindar ve halkın sevdiği bir kraliçeydi. Önce Henry’nin ağabeyi Arthur ile evlenmiş, onun genç yaşta ölümünden sonra Henry’nin eşi olmuştu. Catherine, ilk evliliğinin hiçbir zaman tamamlanmadığını hayatı boyunca savundu. Henry ile evliliklerinden hayatta kalan tek çocukları Mary oldu. Ancak Henry bir kız değil, Tudor hanedanını devam ettirecek bir erkek çocuk istiyordu. Sonra hayatına Anne Boleyn girdi. Fransa’da bulunmuş, iyi eğitimli, zeki, hırslı ve Avrupa’da yükselen reform düşüncelerine yakın bir kadındı. Üstelik Henry’nin metresi olmayı kabul etmiyor, onunla ancak evlenirse birlikte olacağını söylüyordu. Belki de Anne’i Henry’nin gözünde ulaşılmaz ve giderek vazgeçilmez yapan tam olarak buydu. Henry bekledikçe tutkusu büyüdü. Tutkusu büyüdükçe Catherine ile evliliği önünde daha büyük bir engel haline geldi. Fakat Catherine’i terk etmek kolay değildi. Halk onu seviyordu, evliliğinin meşru olduğuna inanıyordu ve Roma da Henry’nin istediği kararı vermiyordu. Böylece kişisel olan, giderek siyasi hale geldi. Avrupa zaten Martin Luther’in başlattığı Reform hareketiyle sarsılıyordu. İngiltere’de de yeni düşünceler yayılıyordu. Anne’in çevresi reform fikirlerine yakındı. Henry’nin boşanma mücadelesi sonunda öyle bir noktaya ulaştı ki İngiliz tacı Papa’nın otoritesini reddetti. Bir kralın evliliği, bir ülkenin Roma’dan kopuşunun katalizörlerinden biri olmuştu. Henry sonunda Anne ile evlendi. Fakat yıllarca uğruna mücadele ettiği kadın da ona beklediği erkek çocuğu vermedi. Bir kızları oldu: Elizabeth. Birkaç yıl sonra Henry’nin yıllarca idealize ettiği Anne Boleyn, zina ve vatana ihanet suçlamalarıyla yargılandı. Bir zamanlar uğruna Roma’ya meydan okuduğu kadının idam kararını yine Henry onayladı. Anne’in başı kesildi. Henry sonunda üçüncü eşi Jane Seymour’dan istediği erkek varise kavuştu: Edward. Fakat tarihin kendi mizah anlayışı vardır. Henry’nin uğruna evliliklerini, kiliseyi ve ülkesinin düzenini değiştirdiği erkek çocuk henüz on beş yaşında öldü. Sonra Catherine’in kızı Mary tahta çıktı. Annesinin inancına sadık kaldı ve İngiltere’yi yeniden Katolikliğe döndürmeye çalıştı. Onun ardından ise bir zamanlar idam edilmiş, itibarı yok edilmiş Anne Boleyn’in kızı Elizabeth tahta çıktı. Ve yaklaşık kırk dört yıl boyunca inmedi. Elizabeth döneminde İngiltere Kilisesi kalıcı bir yapıya kavuştu; İngiltere siyasi, denizcilik ve kültür alanlarında yükseldi. Shakespeare’in çağı doğdu. Ve hiç evlenmeyen Elizabeth tarihe “Bakire Kraliçe” olarak geçti. Belki de bütün hikâyenin en güzel tarafı burada saklı. Bir tarafta Catherine vardı: gelenek, sadakat, Katolik dünya ve eski düzen. Diğer tarafta Anne: değişim, hırs, reform düşüncesi ve yeni dünyanın habercisi. İki kadın da Henry’ye istediği geleceği veremediğini düşündü. Oysa ikisi de ona birer gelecek vermişti. Mary ve Elizabeth. Henry bütün hayatını bir erkek varis uğruna değiştirdi. Bir kadından vazgeçti, diğerini idealize etti, sonra onu da öldürttü. Roma’ya meydan okudu. Bir ülkenin dini ve siyasi düzeninin değişmesine yol açtı. Ama istediği erkek varis birkaç yıl hüküm sürdü. Asıl kalıcı izi, istemediği kız çocuklarından biri bıraktı. Belki tarih bize en çok bunu anlatıyor: İnsan geleceği kontrol ettiğini zanneder. Oysa bazen bütün planlarımız, korkularımız ve tutkularımız yalnızca tarihin kullanacağı araçlara dönüşür. VIII. Henry erkek bir Tudor geleceği yaratmaya çalıştı. Tarih ise ona bir kadın verdi. Adı Elizabeth’ti.