Papaz Martin Neimöller’in ders alınması gereken sözleri:
“Önce sosyalistleri topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben sosyalist değildim.
Sonra sendikacıları topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben sendikacı değildim.
Sonra Yahudileri topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben Yahudi değildim.
Sonra beni almaya geldiler;
Benim için sesini çıkaracak kimse kalmamıştı.”
Martin Neimöller (D. 4/1/1892- Ö. 6/3/1984)
Alman bir entelektüel ve din adamıdır. Hitlere ve Nazi rejimine karşı savaşmış ve rejim tarafından cezalandırılmıştı.
Savaştan sonra yaptığı önemli konuşma, içeriliğinin niteliği nedeniyle tarihe geçmiştir.
Yukarıdaki sözler de o konuşmadan alınmıştır.
*****
Atatürk’ün sözlerini hatırlayalım:
“Ne denli zengin ve gönenmiş olursa olsun bağımsızlıktan yoksul bir millet uygar insanlık karşısında uşak durumunda kalmaktan öteye gidemez”.
“Bir Ulus kendi gücüne, yalnız kendi gücüne dayanmazsa, şunun bunun oyuncağı olur”.
“Dünyanın bize hürmet göstermesini istiyorsak, evvela bizim kendi benliğimize ve milliyetimize bu hürmeti hissen, fikren, fiilen bütün iş ve hareketlerimizde gösterelim; bilelim ki milli benliği bulunmayan milletler başka milletlerin uşağı olur”.
*****
Bir Laz arkadaşına mektup yazarken şöyle başlamış:
“Uşağım, biliyrum lisanın zayıftur, onun içun
sana yavaş yavaş yazayrum, .............”
******
Kıssadan hisse:
Bende biliyorum, dikkatin azdır ve çabuk ta unutursun, onun için tekrar hatırlatıyorum:
“Önce sosyalistleri topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben sosyalist değildim.
Sonra sendikacıları topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben sendikacı değildim.
Sonra Yahudileri topladılar, sesimi çıkarmadım;
Çünkü ben Yahudi değildim.
Sonra beni almaya geldiler;
Benim için sesini çıkaracak kimse kalmamıştı.”
Anladın mı kardeşim, zaman kalmadı yâni!
Anla artık, anla yahu! 81 yıllık uykun yetsin! O etleri şeffaf kadar pür ve temiz, çocuklarına, torunlarına, acı artık! Yakında bunları sana hatırlatacak ben de olmayacağım. İş te, iştenm geçmiş olacak. Papazın dediği gibi.
*****
Konfüçyüs 2 bin 556 yıl önce yaşamış çok ünlü bir Çinli filozof (MÖ 551- 479). Onun sözleri ile bitireyim, umarım seni düşündürür:
“Kendi mutluluğundan başka hedefi olmayan insan kötüdür”.
*****
Kime yazdığımı mı soruyorsunuz?
O kendisini bilir!